Αρθροπλαστική Γόνατος

Η αρθροπλαστική γόνατος είναι μία επέμβαση αντικατάστασης των αρθρικών επιφανειών του μηρού και της κνήμης στην άρθρωση του γόνατος με εμφύτευμα (πρόθεση).

Αποτελεί την πιο διαδεδομένη επέμβαση αντικατάστασης των φθαρμένων χόνδρινων επιφανειών στο γόνατο, μαζί με την αρθροπλαστική του ισχίου και μετά του ώμου.

Παγκοσμίως κάθε χρόνο διενεργούνται εκατοντάδες χιλιάδες χειρουργικές επεμβάσεις ολικής αρθροπλαστικής γονάτου και στις μέρες μας θεωρείται μία επέμβαση ρουτίνας για έναν έμπειρο Ορθοπαιδικό Χειρουργό με ειδίκευση στα γόνατα.

Ποιος χρειάζεται επέμβαση αρθροπλαστικής στο γόνατο;

Σε περιπτώσεις προχωρημένης οστεοαρθρίτιδας και επί αποτυχίας άλλων συντηρητικών μέσων ενδαρθρικές εγχύσεις, σύγχρονες θεραπευτικές προσεγγίσεις και φυσικοθεραπείες, ο ορθοπαιδικός θα προτείνει την επέμβαση αντικατάστασης της άρθρωσης με εμφυτεύματα.

Σε αρθρίτιδα τελικού σταδίου ο ασθενής βιώνει έντονο και συνεχή πόνο κατά τη μεγαλύτερη διάρκεια της ημέρας, με αποτέλεσμα να επηρεάζεται σημαντικά η ποιότητα ζωής του.

Συγκεκριμένα η αρθροπλαστική ενδείκνυται όταν:

• Εμφανίζεται παραμόρφωση του γόνατος (ραιβό ή βλαισό γόνατο)
• Ο πόνος στο γόνατο περιορίζει σημαντικά τις καθημερινές δραστηριότητες (βάδιση, σκάλες, ανεβοκατέβασμα από καρέκλα)
• Υπάρχει μέτριος ή σοβαρός πόνος κατά την ηρεμία ή τη νύχτα
• Η χρόνια φλεγμονή και το πρήξιμο δεν υποχωρούν με συντηρητική αγωγή

Αρθροπλαστική γόνατος σε μεγάλη ηλικία

Η ηλικία από μόνη της δεν αποτελεί αντένδειξη για αρθροπλαστική γόνατος. Η επέμβαση πραγματοποιείται συνήθως σε ασθενείς 60–80 ετών, ωστόσο μπορεί να γίνει και σε μεγαλύτερης ηλικίας ασθενείς εφόσον η γενική τους κατάσταση το επιτρέπει.

Στους ηλικιωμένους ασθενείς δίνεται ιδιαίτερη έμφαση στον προεγχειρητικό έλεγχο (καρδιολογικός, πνευμονολογικός), στη διαχείριση τυχόν συνοδών παθήσεων και στη χρήση πρωτοκόλλων ταχείας αποκατάστασης (fast track) που μειώνουν τον χρόνο νοσηλείας και τον κίνδυνο επιπλοκών.

Τα αποτελέσματα σε ηλικιωμένους ασθενείς είναι εξαιρετικά, η ανακούφιση από τον πόνο είναι άμεση και η βελτίωση της ποιότητας ζωής σημαντική.

Από τι αποτελείται το εμφύτευμα – πρόθεση της αρθροπλαστικής;

Υπάρχουν πολλές και διαφορετικές προθέσεις διαθέσιμες για τους ασθενείς που θα κάνουν την επέμβαση αρθροπλαστικής στο γόνατο, ανάλογα με τις προτιμήσεις του Ορθοπαιδικού και το προφίλ του ασθενούς.

Όλες αποτελούνται από ένα μεταλλικό μέρος που μπαίνει στο κάτω μέρος του μηριαίου και στο άνω μέρος της κνήμης αντικαθιστώντας τον φθαρμένο χόνδρο του γόνατος, καθώς και ένα πλαστικό τμήμα που παρεμβάλλεται (πολυαιθυλένιο) μεταξύ τους.

Στις περισσότερες προθέσεις χρησιμοποιείται ορθοπαιδικό τσιμέντο για τη σταθεροποίηση των μεταλλικών τμημάτων πάνω στο οστό.

Τα εμφυτεύματα είναι σχεδιασμένα για να αντέχουν μεγάλα φορτία χωρίς να φθείρονται, ενώ ο μέσος όρος ζωής των υλικών χωρίς να χρειαστεί αντικατάσταση τους ξεπερνάει πλέον τα 20 έτη κατά μέσο όρο.

Με τα νεότερα εμφυτεύματα τελευταίας τεχνολογίας, η διάρκεια ζωής φτάνει τα 25–30 χρόνια, εφόσον η επέμβαση πραγματοποιηθεί από εξειδικευμένο χειρουργό και ο ασθενής ακολουθήσει το πρόγραμμα αποκατάστασης. Αυτό σημαίνει ότι σε πολύ σπάνιες περιπτώσεις θα χρειαστεί αναθεωρητική επέμβαση.

Επέμβαση – Διαδικασία – Εφαρμογή fast track

Η επέμβαση γίνεται είτε με ολική είτε με ραχιαία αναισθησία όπου ο ασθενής είναι ξύπνιος και σε ελαφρά καταστολή κατά τη διάρκεια του χειρουργείου. Ο τύπος της αναισθησίας είναι αντικείμενο συζήτησης μεταξύ Χειρουργού, Αναισθησιολόγου και ασθενούς και επιλέγεται κατά περίπτωση.

Ο μέσος χρόνος της επέμβασης είναι περίπου 1 ½ ώρα και ο ασθενής θα χρειαστεί να παραμείνει για μία ή δύο ημέρες στο νοσοκομείο. Με την εφαρμογή σύγχρονων πρωτόκολλων αποκατάστασης fast track ο μετεγχειρητικός πόνος ελέγχεται απόλυτα και η κινητοποίηση του ασθενούς είναι ταχεία και αυθημερόν.

Οι ασθενείς μπορούν να βαδίσουν με τη χρήση ενός βοηθήματος (πατερίτσα ή «Π») λίγες ώρες μετά την επέμβαση το οποίο και χρησιμοποιούν για λίγες ημέρες μετά το χειρουργείο στο σπίτι τους κατά την αποκατάσταση. Στη συνέχεια η βάδιση γίνεται αυτόνομη χωρίς βοήθημα.

Αρθροπλαστική γόνατος: Πριν το χειρουργείο

Μερικές εβδομάδες πριν την επέμβαση πραγματοποιείται πλήρης προεγχειρητικός έλεγχος που περιλαμβάνει:

• Αιματολογικές εξετάσεις
• Ακτινογραφία θώρακος
• Ηλεκτροκαρδιογράφημα και καρδιολογική εκτίμηση
• Απεικονιστικές εξετάσεις γόνατος (ακτινογραφία, αξονική τομογραφία για προεγχειρητικό σχεδιασμό)

Ο αναισθησιολόγος ενημερώνεται για το ιστορικό του ασθενούς και τη φαρμακευτική αγωγή που λαμβάνει. Η εισαγωγή στο νοσοκομείο γίνεται την ημέρα της επέμβασης.

Ποια είναι τα πλεονεκτήματα της επέμβασης;

Οι ασθενείς μετα την αρθροπλαστική γόνατος μετεγχειρητικά έχουν πολλά οφέλη:

• Εξάλειψη η σημαντική μείωση του πόνου λόγω αρθρίτιδας στο γόνατο
• Επαναφορά στις καθημερινές τους εργασίες
• Ήπια αθλητική δραστηριότητα
• Βελτίωση στη δύναμη του ποδιού
• Σταθερότητα κατά τη βάδιση και αποφυγή μελλοντικών τραυματισμών λόγω πόνου και αστάθειας
• Ύπνος χωρίς πόνο: πολύ συχνά ο πόνος αρθρίτιδας εξαφανίζεται μέσα στις πρώτες ημέρες
• Μακροχρόνια λύση με εμφυτεύματα που αντέχουν 20–30 χρόνια
• Ποσοστά ικανοποίησης ασθενών 95–98%

Ανάρρωση και αποκατάσταση

Μετά το χειρουργείο, ο ασθενής εξέρχεται εντός 1-2 ημερών από το νοσοκομείο με οδηγίες για τις πρώτες ημέρες στο σπίτι του σε σχέση με το τι επιτρέπεται να κάνει και τι να αποφύγει.

Οι σύγχρονες χειρουργικές τεχνικές που χρησιμοποιούμε για την αρθροπλαστική γόνατος δημιουργούν μικρότερους τραυματισμούς στους ιστούς και έτσι ο πόνος είναι σημαντικά μειωμένος. Απλά παυσίπονα και ήπια αντιφλεγμονώδη δίνονται στον ασθενή σαν αγωγή και συνήθως είναι αρκετά.

Οι εξειδικευμένοι φυσικοθεραπευτές θα αναλάβουν να δώσουν τις απαραίτητες οδηγίες σχετικά με την κινητοποίηση τους ασθενούς, καθώς και κάποιες απλές ασκήσεις που θα χρειαστεί να κάνει σπίτι του σαν πρωτόκολλο κινησιοθεραπείας.

Η επιστροφή στην εργασία επιτρέπεται εντός 4-6 εβδομάδων από την επέμβαση της αρθροπλαστικής στην περιοχή του γονάτου εκτός από περιπτώσεις βαριάς χειρωνακτικής εργασίας που απαιτείται μεγαλύτερο χρονικό διάστημα.

Αθλητική δραστηριότητα όπως κολύμβηση, ποδηλασία, Pilates και ήπια γυμναστική επιτρέπεται μετά από 2-3 μήνες.

Περπάτημα μετά από αρθροπλαστική γόνατος

Το περπάτημα είναι η πρώτη και σημαντικότερη μορφή άσκησης μετά την αρθροπλαστική. Ξεκινά την ίδια μέρα της επέμβασης με βοήθημα (πατερίτσα ή περιπατητήρας).

Χρονοδιάγραμμα βάδισης

• Ίδια μέρα επέμβασης: Πρώτα βήματα με βοήθημα υπό επίβλεψη φυσικοθεραπευτή
• 1η–2η εβδομάδα: Βάδιση με πατερίτσα εντός σπιτιού, σταδιακή αύξηση απόστασης
• 3η–4η εβδομάδα: Βάδιση χωρίς βοήθημα σε επίπεδο έδαφος, σύντομες βόλτες εκτός σπιτιού
• 6η–8η εβδομάδα: Ανεξάρτητη βάδιση, ανεβοκατέβασμα σκαλιών με αυξανόμενη άνεση
• 3ος μήνας: Πλήρης αυτόνομη βάδιση, δυνατότητα επιστροφής σε ήπιες αθλητικές δραστηριότητες

Σημείωση: Το γρήγορο περπάτημα (τζόκινγκ) αποφεύγεται για το πρώτο διάστημα. Ο χειρουργός θα σας ενημερώσει κατά την επανεξέταση για την κατάλληλη στιγμή.

Αρθροπλαστική γόνατος: Ασκήσεις & Φυσικοθεραπεία

Η φυσικοθεραπεία είναι αναπόσπαστο κομμάτι της επιτυχούς αποκατάστασης. Ξεκινά από την πρώτη κιόλας μέρα στο νοσοκομείο και ακολουθεί τρεις φάσεις:

Φάση 1: Πρώιμη κινητοποίηση (1η–2η εβδομάδα)

Ισομετρικές ασκήσεις τετρακέφαλου, κάμψη/έκταση γόνατος στα όρια του πόνου, εκπαίδευση βάδισης. Στόχος: έλεγχος οιδήματος και πρώιμη ανάκτηση κίνησης.

Φάση 2: Ανάκτηση εύρους κίνησης (3η–6η εβδομάδα)

Ενεργητικές ασκήσεις κάμψης/έκτασης, διατάσεις, ενδυνάμωση τετρακέφαλου και οπίσθιων μηριαίων. Ο ασθενής επιστρέφει σε ελαφριές καθημερινές δραστηριότητες.

Φάση 3: Ενδυνάμωση και λειτουργική αποκατάσταση (7η–12η εβδομάδα)

Ασκήσεις με αντίσταση, ισορροπία, σταδιακή επιστροφή σε αθλητικές δραστηριότητες. Το πρόγραμμα φυσικοθεραπείας διαρκεί συνολικά 4–6 εβδομάδες κατά μέσο όρο.

Τυπικές ασκήσεις περιλαμβάνουν: ισομετρικές ασκήσεις τετρακέφαλου, κάμψη γόνατος σε ύπτια θέση, ανύψωση εκτεταμένου σκέλους, ασκήσεις ισορροπίας και ιδιοδεκτικότητας.

Τι είναι η μονοδιαμερισματική αρθροπλαστική γόνατος

Η ολική αρθροπλαστική γόνατος αναφέρεται στην αντικατάσταση συνολικά των φθαρμένων χόνδρινων επιφανειών της άρθρωσης.

Η μονοδιαμερισματική αναφέρεται στην αντικατάσταση της φθοράς μόνο του έσω διαμερίσματος δηλαδή του σημείου από όπου ξεκινάει η αρθρίτιδα στους περισσότερους ανθρώπους.

Είναι επέμβαση που εμφανίζει πλεονεκτήματα αλλά και περιορισμούς στην εφαρμογή της.

Τα πλεονεκτήματα είναι:

• Μικρότερη τομή και μικρότερος χρόνος αποκατάστασης
• Πιθανώς καλύτερο εύρος κίνησης από την ολική αρθροπλαστική
• Μικρότερος κίνδυνος επιπλοκών

Οι αντενδείξεις της μονοδιαμερισματικής είναι:

• Ασθενείς με αρθρίτιδα σε περισσότερα του ενός διαμερίσματα (η πλειοψηφία των ασθενών που χρειάζονται αρθροπλαστική)
• Φλεγμονώδεις αρθροπάθειες
• Συνυπάρχουσα συνδεσμική αστάθεια
• Παχύσαρκοι και ηλικιωμένοι ασθενείς

Πόσο κοστίζει η αρθροπλαστική γόνατος;

Η συνολική τιμή της αρθροπλαστικής στο γόνατο χωρίζεται σε τρεις κατηγορίες:

• Το κόστος της νοσηλείας στο νοσοκομείο. Εδώ περιλαμβάνεται το δωμάτιο νοσηλείας, τα φάρμακα, η χρήση της χειρουργικής αίθουσας, η νοσηλευτική φροντίδα, κτλ.
• Το κόστος των υλικών της αρθροπλαστικής που θα διαμορφωθεί ανάλογα με το υλικό που θα επιλεγεί για τον ασθενή και την τεχνική που θα χρησιμοποιηθεί διεγχειρητικά (ρομποτική χειρουργική, υποβοηθούμενη με πλοηγό, με μηχανικούς οδηγούς, κτλ.)
• Τις ιατρικές αμοιβές της χειρουργικής ομάδας, δηλαδή του Χειρουργού, των βοηθών και του Αναισθησιολόγου.

Για τους ασθενείς που έχουν ιδιωτική ασφάλεια, μετά από αναγγελία της επέμβασης και προέγκριση από την ασφάλεια τους, η τιμή της επέμβασης καλύπτεται πλήρως από τον ιδιωτικό φορέα και πάντα σύμφωνα με το ασφαλιστικό πρόγραμμα τους.

Για εκείνους που έχουν δημόσια ασφάλεια του ΕΟΠΥΥ ή τους ανασφάλιστους, το νοσοκομείο έχει ειδικά πακέτα με σημαντική έκπτωση ως προς τα χρήματα που θα κληθεί να πληρώσει ο ασθενής στο νοσοκομείο για το νοσήλιο και το υλικό της αρθροπλαστικής.

Επίσης οι ιατρικές αμοιβές διαμορφώνονται ανάλογα για να είναι πλήρως ανεκτές οικονομικά, και τα χρήματα που τελικώς θα πληρώσει ο ασθενής να είναι μέσα σε λογικά πλαίσια για το είδος και τη βαρύτητα της επέμβασης.

Ο σκοπός της ιατρικής μας ομάδας είναι η επέμβαση της αρθροπλαστικής στο γόνατο, να είναι οικονομικά ανεκτή σε όλους και η έκπτωση να αφορά μόνο στη τιμή της επέμβασης και όχι στην ποιότητα των υπηρεσιών μας.

Ποιες είναι οι νεότερες τεχνικές 

Είναι αλήθεια ότι τα τελευταία χρόνια η πρόοδος της τεχνολογίας έχει βρει σημαντική εφαρμογή στην Ορθοπαιδική και σε επεμβάσεις όπως η αντικατάσταση των φθαρμένων χόνδρινων επιφανειών του γόνατος.

Έτσι σήμερα υπάρχει η επιλογή με μία απλή αξονική προεγχειρητικά να σχεδιάσουμε ακριβώς τους οδηγούς πάνω στους οποίους θα στηριχθεί η επέμβαση (customized knee) και η τελική τοποθέτηση των υλικών να γίνει με απόλυτη ακρίβεια και εντελώς εξατομικευμένα.

Επίσης υπάρχει η δυνατότητα διεγχειρητικού πλοηγού (navigation system) καθώς και η χρήση ρομποτικού συστήματος που μας δίνει εικόνα κατά τη διάρκεια του χειρουργείου και τις απαραίτητες πληροφορίες για να τοποθετηθούν τα υλικά με την ακρίβεια χιλιοστού.

Τα σύγχρονα αυτά συστήματα:

• Αυξάνουν τις πιθανότητες επιτυχίας της επέμβασης
• Μας βοηθούν στην ακριβέστερη τοποθέτηση των υλικών κατά τη διάρκεια του χειρουργείου
• Στηρίζονται στην εξατομικευμένη χειρουργική ανάλογα με την ιδιαίτερη ανατομία του κάθε ασθενούς
• Βελτιώνουν τη μακροβιότητα των εμφυτευμάτων
• Αυξάνουν την ικανοποίηση των ασθενών.

Τα σύγχρονα συστήματα δε θα πρέπει να ξεχνάμε πως είναι βοηθητικά σε ένα χειρουργείο αρθροπλαστικής γόνατος και δεν υποκαθιστούν την απαραίτητη και απαιτούμενη εμπειρία του Ορθοπαιδικού χειρουργού που είναι το βασικό στοιχείο μίας επιτυχημένης επέμβασης.

Ρομποτική αρθροπλαστική γόνατος

Η ρομποτικά υποβοηθούμενη αρθροπλαστική γόνατος αποτελεί την πιο εξελιγμένη τεχνολογία στον τομέα. Το ρομποτικό σύστημα παρέχει στον χειρουργό εικόνα σε πραγματικό χρόνο και δεδομένα με ακρίβεια χιλιοστού για την τοποθέτηση των εμφυτευμάτων.

Τα πλεονεκτήματα της ρομποτικής αρθροπλαστικής:

• Απόλυτα εξατομικευμένη τοποθέτηση εμφυτευμάτων βάσει της ιδιαίτερης ανατομίας κάθε ασθενούς
• Μεγαλύτερη ακρίβεια που οδηγεί σε βελτιωμένη λειτουργικότητα και μακροβιότητα εμφυτεύματος
• Ελαχιστοποίηση τραυματισμού υγιών ιστών γύρω από την άρθρωση
• Ταχύτερη αποκατάσταση και μειωμένος μετεγχειρητικός πόνος

Το κόστος της ρομποτικής αρθροπλαστικής γόνατος είναι υψηλότερο από την κλασική μέθοδο λόγω του εξειδικευμένου εξοπλισμού. Διαμορφώνεται βάσει του είδους εμφυτεύματος και της τεχνικής. Για αναλυτική ενημέρωση επικοινωνήστε μαζί μας. 

Αρθροπλαστική γόνατος: Επιπλοκές

Η αρθροπλαστική γόνατος είναι ασφαλής επέμβαση με υψηλά ποσοστά επιτυχίας 95–98%. Ωστόσο, όπως σε κάθε χειρουργείο, υπάρχουν πιθανές επιπλοκές:

• Λοίμωξη: Σπάνια (<1%). Αντιμετωπίζεται με αντιβιοτικά ή χειρουργικό καθαρισμό.
• Εν τω βάθει φλεβική θρόμβωση: Αντιμετωπίζεται με αντιπηκτικά και πρώιμη κινητοποίηση.
• Χαλάρωση εμφυτεύματος: Μακροπρόθεσμη επιπλοκή, αντιμετωπίζεται με αναθεωρητική αρθροπλαστική.
• Τραυματισμός νεύρων ή αγγείων: Εξαιρετικά σπάνιος με εξειδικευμένο χειρουργό.
• Περιπροθετικό κάταγμα: Σπάνια επιπλοκή, αντιμετωπίζεται χειρουργικά.
• Δυσκαμψία άρθρωσης: Αντιμετωπίζεται με εντατικό πρόγραμμα φυσικοθεραπείας.

Η εμπειρία του χειρουργού και η σωστή τοποθέτηση των εμφυτευμάτων είναι οι πιο καθοριστικοί παράγοντες για την αποφυγή επιπλοκών.

Συχνές Ερωτήσεις Αρθροπλαστικής Γόνατος