Η θλάση ώμου είναι ένας από τους πιο συχνούς τραυματισμούς της περιοχής, που μπορεί να προκύψει είτε από έντονη αθλητική δραστηριότητα είτε από μια απλή απότομη κίνηση στην καθημερινότητα.
Πρόκειται για βλάβη των μυϊκών ινών ή των τενόντων του ώμου, η οποία προκαλεί πόνο, ευαισθησία και περιορισμό της κίνησης.
Η συχνότητά της αυξάνεται σε άτομα που σηκώνουν βάρη, εργάζονται με το χέρι πάνω από το επίπεδο του ώμου ή παραμελούν τη σωστή προθέρμανση πριν την άσκηση.
Η έγκαιρη αναγνώριση και αντιμετώπισή της είναι καθοριστικές, καθώς η αμέλεια στη φάση της αποκατάστασης μπορεί να οδηγήσει σε μόνιμη δυσκαμψία ή υποτροπές.
Περιεχόμενα:
Τι είναι η θλάση ώμου
Η θλάση ώμου αποτελεί έναν τραυματισμό των μυών ή των τενόντων της περιοχής, που προκύπτει συνήθως από απότομη ή υπερβολική καταπόνηση.
Κατά τη διάρκεια μιας έντονης κίνησης, όπως η άρση βάρους ή η αιφνίδια προσπάθεια να συγκρατηθεί ένα αντικείμενο, οι μυϊκές ίνες μπορεί να τεντωθούν πέρα από το φυσιολογικό τους όριο, προκαλώντας μικρορήξεις και πόνο.
Σε αντίθεση με παθήσεις όπως η τενοντίτιδα ώμου, όπου η φλεγμονή αναπτύσσεται σταδιακά, η θλάση εμφανίζεται ξαφνικά και σχετίζεται συνήθως με οξύ τραυματισμό.
Δεν πρόκειται, ωστόσο, για πλήρη ρήξη, αν και σε πιο σοβαρές μορφές μπορεί να προκληθεί μερική ή ολική καταστροφή μυϊκών ινών.
Ανάλογα με τη σοβαρότητα, η βλάβη διακρίνεται σε τρεις βαθμούς:
- 1ου βαθμού: ήπια κάκωση, με ελαφρύ πόνο, δυσκαμψία και μικρή ενόχληση στην κίνηση.
- 2ου βαθμού: μερική ρήξη μυϊκών ινών με μέτρια απώλεια δύναμης και πιο έντονη δυσκαμψία.
- 3ου βαθμού: εκτεταμένη ή πλήρης ρήξη, με έντονο πόνο, πρήξιμο και σημαντικό περιορισμό της κινητικότητας.
Η σωστή αναγνώριση του βαθμού της θλάσης από εξειδικευμένο ορθοπαιδικό είναι κρίσιμη, ώστε να επιλεγεί η κατάλληλη θεραπεία και να αποφευχθεί μόνιμη βλάβη στους ιστούς του ώμου.
Πιθανά αίτια θλάσης ώμου
Η θλάση στον ώμο είναι συχνότερη απ’ ό,τι νομίζουμε και μπορεί να προκύψει είτε από μια απότομη, έντονη κίνηση είτε από επαναλαμβανόμενη καταπόνηση χωρίς επαρκή ξεκούραση.
Ένα από τα πιο συνηθισμένα αίτια είναι η υπερβολική φόρτιση, όπως η άρση βαρών με λάθος τεχνική ή η απότομη προσπάθεια να συγκρατηθεί κάτι βαρύ.
Σε τέτοιες περιπτώσεις, οι μύες και οι τένοντες του ώμου δέχονται έντονη πίεση, οδηγώντας σε μικρορήξεις.
Η ανεπαρκής προθέρμανση πριν από προπόνηση ή χειρωνακτική εργασία αυξάνει επίσης τον κίνδυνο, καθώς οι άκαμπτοι ιστοί είναι πιο επιρρεπείς σε τραυματισμό.
Η σωστή προετοιμασία του μυοσκελετικού συστήματος μειώνει σημαντικά την πιθανότητα θλάσης.
Ένας άλλος συχνός παράγοντας είναι ο άμεσος τραυματισμός, όπως πτώση ή σύγκρουση, που μπορεί να προκαλέσει οξύ πόνο και φλεγμονή στους μύες του ώμου.
Τέλος, επαναλαμβανόμενες μικροκακώσεις αποτελούν αιτία σε άτομα με αδύναμο μυϊκό σύστημα, κακή στάση σώματος ή εργασία που απαιτεί συνεχή ανύψωση του χεριού πάνω από το επίπεδο του ώμου.
Αυτές οι χρόνιες επιβαρύνσεις, αν παραμεληθούν, μπορεί να οδηγήσουν σε φλεγμονή ή ρήξη, καθιστώντας απαραίτητη την αξιολόγηση από ορθοπαιδικό χειρουργό.
Συμπτώματα που υποδηλώνουν θλάση
Η θλάση ώμου συνήθως εκδηλώνεται άμεσα μετά τον τραυματισμό, με πόνο που μπορεί να είναι είτε αιφνίδιος και οξύς, είτε προοδευτικός μέσα στις επόμενες ώρες.
Ανάλογα με τη βαρύτητα της βλάβης, τα συμπτώματα μπορεί να ποικίλουν, όμως υπάρχουν ορισμένα χαρακτηριστικά σημάδια που δεν πρέπει να αγνοηθούν:
- Πόνος στο μπροστινό ή πλάγιο μέρος του ώμου, που επιδεινώνεται με την προσπάθεια ανύψωσης ή περιστροφής του χεριού.
- Πρήξιμο ή ευαισθησία στην αφή, ειδικά στις πρώτες ώρες μετά τον τραυματισμό, λόγω τοπικής φλεγμονής.
- Δυσκολία στην ανύψωση ή περιστροφή του χεριού, κάτι που περιορίζει την εκτέλεση απλών κινήσεων, όπως το ντύσιμο ή η τοποθέτηση αντικειμένων σε ράφι.
- Μώλωπες ή αλλαγή στο χρώμα του δέρματος, που οφείλονται σε μικρή αιμορραγία των μυϊκών ινών.
- Μειωμένη δύναμη και εύρος κίνησης, ιδιαίτερα όταν πρόκειται για θλάση μέτριου ή σοβαρού βαθμού.
Εάν τα παραπάνω συμπτώματα επιμένουν για περισσότερες από δύο ημέρες, είναι σημαντικό να γίνει κλινική εξέταση και απεικονιστικός έλεγχος ώστε να αποκλειστούν σοβαρότερες κακώσεις, όπως ρήξη υπερακανθίου τένοντα ή τραυματισμός συνδέσμων.
Διάγνωση της θλάσης ώμου
Η σωστή διάγνωση είναι καθοριστική για την αποτελεσματική αποκατάσταση μιας θλάσης ώμου και για την αποφυγή λανθασμένης αντιμετώπισης.
Ο ορθοπαιδικός χειρουργός ξεκινά πάντα με κλινική αξιολόγηση, εξετάζοντας το σημείο του πόνου, το εύρος κίνησης και τη δύναμη του ώμου.
Μέσα από λειτουργικά τεστ, μπορεί να εντοπιστεί ο συγκεκριμένος μυς ή τένοντας που έχει υποστεί τη βλάβη, καθώς και να εκτιμηθεί η σοβαρότητα του τραυματισμού.
Στη συνέχεια, ο γιατρός μπορεί να προτείνει απεικονιστικές εξετάσεις, όπως υπέρηχο ή μαγνητική τομογραφία, οι οποίες προσφέρουν λεπτομερή εικόνα των μαλακών μορίων.
Ο υπέρηχος είναι ιδιαίτερα χρήσιμος στα αρχικά στάδια, καθώς εντοπίζει περιοχές φλεγμονής ή μικρορήξεων, ενώ η μαγνητική τομογραφία δίνει ακριβή πληροφορία για εκτεταμένες ή βαθύτερες κακώσεις.
Η διαφορική διάγνωση είναι εξίσου σημαντική, καθώς τα συμπτώματα μιας θλάσης μπορεί να μοιάζουν με άλλες παθήσεις, όπως ρήξη στροφικού πετάλου ή εξάρθρημα ώμου.
Η σωστή εκτίμηση επιτρέπει την άμεση επιλογή της κατάλληλης θεραπείας και αποτρέπει επιπλοκές που μπορεί να οδηγήσουν σε χρόνια δυσλειτουργία του ώμου.
Αντιμετώπιση και θεραπεία της θλάσης ώμου
Η θεραπεία μιας θλάσης στον ώμο εξαρτάται από τη βαρύτητα του τραυματισμού, τον βαθμό της βλάβης και τη φυσική κατάσταση του ασθενούς.
Στόχος είναι να μειωθεί ο πόνος και η φλεγμονή, να αποκατασταθεί η κινητικότητα και να αποφευχθεί η επανεμφάνιση της κάκωσης.
Άμεση φροντίδα (πρώτες 48 ώρες)
Στα αρχικά στάδια, προτεραιότητα έχει η προστασία του τραυματισμένου μυός και η μείωση της φλεγμονής:
- Ανάπαυση και αποφυγή κινήσεων που προκαλούν πόνο ή ένταση στον ώμο.
- Εφαρμογή πάγου για 15–20 λεπτά αρκετές φορές την ημέρα, ώστε να περιοριστεί το οίδημα.
- Ήπια στήριξη με ιμάντα ή ελαστικό επίδεσμο για προσωρινή ανακούφιση.
- Αν χρειαστεί, μπορεί να χορηγηθούν ήπια αναλγητικά ή αντιφλεγμονώδη, πάντα με καθοδήγηση ιατρού.
Η σωστή φροντίδα σε αυτό το στάδιο προλαμβάνει τη δημιουργία ουλώδους ιστού και συμβάλλει σε ταχύτερη αποκατάσταση.
Φυσικοθεραπεία και αποκατάσταση
Μετά την υποχώρηση της οξείας φάσης, αρχίζει ένα προοδευτικό πρόγραμμα φυσικοθεραπείας με στόχο την αποκατάσταση της δύναμης και της κινητικότητας:
- Τεχνικές manual therapy για τη βελτίωση της ελαστικότητας των ιστών.
- Θεραπευτικός υπέρηχος, TENS και laser, που μειώνουν τη φλεγμονή και επιταχύνουν την επούλωση.
- Ασκήσεις διάτασης και ενδυνάμωσης του στροφικού πετάλου και των μυών της ωμοπλάτης για πρόληψη επανατραυματισμού.
Σε περιπτώσεις εκτεταμένων μικρορήξεων ή εμμένουσας δυσλειτουργίας, μπορεί να αξιολογηθεί η ανάγκη για αρθροσκόπηση ώμου, ώστε να αποκατασταθούν πιθανές εσωτερικές βλάβες με ελάχιστα επεμβατικό τρόπο.
Εξειδικευμένες θεραπείες
Σε πιο επίμονες ή εκτεταμένες θλάσεις, οι βιολογικές θεραπείες προσφέρουν σημαντικά πλεονεκτήματα.
- Οι ενδαρθρικές εγχύσεις με χρήση υπέρηχου συμβάλλουν στην ενεργοποίηση της φυσικής επούλωσης των ιστών.
- Η φυσικοθεραπεία υπό υπερηχογραφική καθοδήγηση επιτρέπει στοχευμένες εφαρμογές και ασφαλή ενίσχυση της αποκατάστασης.
Ο συνδυασμός σύγχρονων θεραπειών με εξατομικευμένο πρόγραμμα αποκατάστασης οδηγεί σταθερά σε γρηγορότερη και ασφαλέστερη επάνοδο στις δραστηριότητες.
Χρόνος αποκατάστασης
Ο χρόνος ανάρρωσης μετά από θλάση ώμου εξαρτάται από τον βαθμό της βλάβης, τη φυσική κατάσταση του ασθενούς και κυρίως από το πόσο πιστά ακολουθείται το πρόγραμμα αποκατάστασης.
Στις ήπιες περιπτώσεις, η βελτίωση μπορεί να είναι αισθητή μέσα σε λίγες εβδομάδες, ενώ σε πιο σοβαρές θλάσεις, όπου υπάρχει εκτεταμένη μυϊκή βλάβη, απαιτείται παρατεταμένη φυσικοθεραπεία και προοδευτική ενδυνάμωση του ώμου.
Η συνεργασία με εξειδικευμένο φυσικοθεραπευτή είναι καθοριστική.
Η σωστή καθοδήγηση αποτρέπει την υπερβολική φόρτιση και μειώνει σημαντικά τον κίνδυνο υποτροπής ή ανάπτυξης χρόνιας δυσλειτουργίας στην άρθρωση.
Πρόληψη θλάσης ώμου
Η πρόληψη βασίζεται στη σωστή προετοιμασία και ενδυνάμωση του μυοτενόντιου συστήματος του ώμου.
Ορισμένες πρακτικές συμβουλές περιλαμβάνουν:
- Επαρκής προθέρμανση πριν από άσκηση ή άρση βαρών, ώστε να αυξηθεί η ελαστικότητα των μυών.
- Σωστή τεχνική εκτέλεσης στις κινήσεις του γυμναστηρίου ή των σπορ και αποφυγή απότομων φορτίων.
- Ενδυνάμωση του στροφικού πετάλου και των σταθεροποιητών της ωμοπλάτης, που συμβάλλουν στη σταθερότητα της άρθρωσης.
- Καλή στάση σώματος στην εργασία, στην άθληση και στις καθημερινές κινήσεις για να αποφεύγονται επαναλαμβανόμενες μικροκακώσεις.
Σε σοβαρότερες ή επαναλαμβανόμενες κακώσεις, η αξιολόγηση από ειδικό στη χειρουργική ώμου μπορεί να είναι απαραίτητη για τον αποκλεισμό υποκείμενων βλαβών ή ανατομικών προβλημάτων.
Συχνές Ερωτήσεις
1. Πόσος χρόνος χρειάζεται για να επουλωθεί μια θλάση ώμου;
Η διάρκεια εξαρτάται από το μέγεθος της βλάβης και την ανταπόκριση του οργανισμού. Οι ήπιες θλάσεις επουλώνονται σχετικά γρήγορα, ενώ οι πιο σοβαρές απαιτούν εβδομάδες στοχευμένης φυσικοθεραπείας και ενδυνάμωσης.
Η συνέπεια στο πρόγραμμα αποκατάστασης είναι ο πιο σημαντικός παράγοντας.
2. Πώς μπορώ να καταλάβω αν πρόκειται για θλάση ή κάτι πιο σοβαρό;
Αν ο πόνος είναι έντονος, υπάρχει πρήξιμο, μελάνιασμα ή δυσκολία στο να κινήσεις το χέρι, χρειάζεται αξιολόγηση από ορθοπαιδικό χειρουργό.
Μέσω κλινικής εξέτασης και απεικονιστικών ελέγχων (όπως υπέρηχος ή μαγνητική) θα καθοριστεί αν πρόκειται για απλή θλάση ή για ρήξη τένοντα ή εξάρθρημα ώμου.
3. Είναι απαραίτητη η φυσικοθεραπεία σε όλες τις περιπτώσεις;
Ναι, ακόμα και στις πιο ήπιες θλάσεις η φυσικοθεραπεία βοηθά στην αποκατάσταση της κινητικότητας, στην ενδυνάμωση των μυών και στην πρόληψη υποτροπών.
Ο φυσικοθεραπευτής καθορίζει το ασφαλές εύρος ασκήσεων και το ρυθμό προόδου.
4. Μπορώ να συνεχίσω την άσκηση όσο έχω θλάση στον ώμο;
Συνιστάται πλήρης αποχή από κάθε δραστηριότητα που προκαλεί πόνο ή ένταση στην περιοχή.
Μετά την οξεία φάση, επιτρέπονται μόνο ήπιες ασκήσεις αποκατάστασης υπό καθοδήγηση φυσικοθεραπευτή, ώστε να αποφευχθεί η επιδείνωση του τραυματισμού.
5. Πώς μπορώ να προλάβω τη θλάση του ώμου στο μέλλον;
Η πρόληψη βασίζεται στη σωστή προθέρμανση, στη βελτίωση της τεχνικής, στην ενδυνάμωση του στροφικού πετάλου και στην αποφυγή υπερβολικών φορτίων.
Η τακτική άσκηση με έμφαση στη σωστή στάση και στην ισορροπία δύναμης μεταξύ των μυών του ώμου μειώνει σημαντικά τον κίνδυνο νέων κακώσεων.
Άλλες Πηγές:
Shoulder Sprains – Cleveland Clinic
Shoulder Sprain: Care Instructions – MyHealth Alberta
